De fiscale verkrijgingsprijs kan het verschil maken tussen een soepele afrekening en een tijdrovende (en kostbare) speurtocht door het verleden. De verkrijgingsprijs klinkt misschien als een technisch detail, maar vergis je dus niet.
In de praktijk zien we het regelmatig misgaan. De verkrijgingsprijs is nooit expliciet vastgesteld door de Belastingdienst, door een wijziging van accountantskantoor is de verkrijgingsprijs niet meer bekend of hij is later gewijzigd bij een herstructurering of door storting van een geldbedrag. En de vastlegging van deze wijziging? Die blijft achterwege. En zolang er niets gebeurt, lijkt dat geen probleem.
Tot het moment daar is.
Eerst even terug naar de basis: wat is de fiscale verkrijgingsprijs?
De fiscale verkrijgingsprijs van een aanmerkelijk belang in box 2 van de inkomstenbelasting is het bedrag dat fiscaal wordt toegerekend aan de aandelen die je bezit. Kort gezegd: wat heb je er fiscaal gezien voor “ingelegd”? In veel gevallen begint dit eenvoudig:
- bij oprichting van een BV: het gestorte aandelenkapitaal
- bij aankoop van aandelen: de betaalde koopprijs
Daarnaast kan de fiscale verkrijgingsprijs lastig te herleiden zijn als je de onderneming (eenmanszaak, gerechtigdheid in de v.o.f. of de maatschap) gaat inbrengen in een B.V.-structuur. Vervolgens wijzigt in de loop der jaren die verkrijgingsprijs mogelijk.
U heeft bijvoorbeeld privé spaargeld gestort in de B.V. om belastingheffing over het box 3 vermogen te beperken of te voorkomen. Door deze storting wijzigt uw fiscale verkrijgingsprijs van de aandelen die je bezit. Andere voorbeelden waarbij de fiscale verkrijgingsprijs wijzigt, zijn:
- terugbetalingen van kapitaal
- aandelenfusies, juridische fusies of -splitsingen
- geruisloze herstructureringen
- schenking van aandelen onder toepassing van de bedrijfsopvolgingsregeling (doorschuifregeling)
Fiscaal gezien schuift, verandert of herrekent de verkrijgingsprijs dan mee. En precies daar gaat het vaak mis: de fiscale werkelijkheid wijzigt, maar de vastlegging blijft achter.
Het moment van de waarheid
Bij een overdracht (bijvoorbeeld bij verkoop of schenking) van de aandelen of uiterlijk bij het overlijden van de aandeelhouder is de verkrijgingsprijs van groot belang. Dat is een afrekenmoment voor de inkomstenbelasting in box 2. U rekent af over het verschil tussen de waarde in het economische verkeer van de aandelen en die fiscale verkrijgingsprijs.
Hoe hoger de verkrijgingsprijs, hoe lager de box 2-heffing. Maar dan moet je hem wél kunnen aantonen. En dat leidt vaak tot de vraag:
“Wat was eigenlijk de verkrijgingsprijs?”
Historisch onderzoek: nodig, maar zonde van de tijd
Als daar geen helder antwoord op is begint het echte werk pas. Zonder juiste vastlegging moet de adviseur terug de tijd in. Oude aangiften, notariële aktes, herstructureringsstukken, soms zelfs dossiers van tientallen jaren geleden — alles wordt erbij gehaald om de fiscale historie te reconstrueren.
Dat onderzoek is vaak noodzakelijk, maar ook tijdrovend en kostbaar. En die kosten? Die zijn in veel gevallen eenvoudig te voorkomen geweest.
Herstructureringen
Juist bij herstructureringen gaat het bijhouden van die verkrijgingsprijs vaak mis. De focus ligt terecht op het bedrijf, administratieve wijzigingen en de juridische vereisten, maar de gevolgen voor de fiscale verkrijgingsprijs verdwijnen gemakkelijk naar de achtergrond. Terwijl dit nu juist het moment is waarop de verkrijgingsprijs wijzigt en dus expliciet moet worden vastgelegd.
Wij sluiten de herstructureringstrajecten op niveau van de persoonlijke holding dan ook altijd af met een verzoek naar de inspecteur van de Belastingdienst om de (nieuwe) verkrijgingsprijs vast te stellen.
De simpele oplossing: blijf de verkrijgingsprijs volgen
Door de verkrijgingsprijs actief te blijven volgen en vast te leggen, voorkom je later discussies, onzekerheid én onnodige kosten. Bij iedere relevante wijziging even stilstaan bij de gevolgen lijkt misschien een detail, maar is van groot belang.
Tip van de dag:
Check vandaag nog of de verkrijgingsprijs van jouw aanmerkelijk belang goed is vastgelegd. Je toekomstige zelf zal je dankbaar zijn. Vraag jouw adviseur om de fiscale verkrijgingsprijs te bepalen. Dat voorkomt onzekerheid, extra werk en onnodige kosten op een later moment. Zo weet je zeker dat alles correct is vastgelegd en ben je voorbereid op elke toekomstige transactie of bedrijfsopvolging.
Wist je dat?
- je bij aankoop van een besloten vennootschap met onroerend goed in eigendom mogelijk overdrachtsbelasting moet betalen en dat deze overdrachtsbelasting dan onderdeel uitmaakt van de verkrijgingsprijs van het aanmerkelijk belang?
- de vennootschap vermogen onbelast kan terugbetalen aan haar aandeelhouder tot maximaal de hoogte van de verkrijgingsprijs en dit enkel mogelijk is via zeer strikte wettelijk voorwaarden?